Thủ tướng đồng ý Chủ tịch Tập đoàn Than thôi chức

Văn phòng Chính phủ chiều nay công bố quyết định của Thủ tướng cho ông Đoàn Văn Kiển được thôi chức Chủ tịch Hội đồng quản trị Tập đoàn Than và Khoáng sản (TKV) và nghỉ hưu trước tuổi theo nguyện vọng.
>Kỷ luật Chủ tịch Tập đoàn TKV

Chiếc ghế nóng này được bổ nhiệm cho Thứ trưởng Bộ Công Thương Lê Dương Quang. Theo đó từ tháng 3/2010, ông Quang sẽ đảm nhiệm 2 vị trí Thứ trưởng Bộ Công Thương kiêm Chủ tịch Hội đồng quản trị của TKV.

Tại buổi họp báo Chính phủ chiều nay, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ - Nguyễn Xuân Phúc cho biết lý do để ông Kiển thôi chức vì bản thân ông này đã có đơn xin nghỉ hưu từ tháng trước. Bên cạnh đó ông Kiển còn mắc một số khuyết điểm, sai phạm trong quản lý, điều hành mà ủy ban Kiểm tra trung ương Đảng đã xác định qua kiểm tra.

Theo Ủy ban Kiểm tra Trung ương, ông Đoàn Văn Kiển bị kỷ luật do các sai phạm như buông lỏng quản lý, thiếu kiểm tra đôn đốc các đơn vị thành viên TKV trong việc quản lý, khai thác, kinh doanh và vận chuyển tiêu thụ than, dẫn tới tình trạng khai thác than trái phép trong thời gian dài.

Hậu quả là từ năm 2005-2008, hơn 18 triệu tấn than khai thác lậu, không rõ nguồn gốc được xuất khẩu chủ yếu bằng đường tiểu ngạch sang Trung Quốc.

Ngoài ra, ông Kiển còn vi phạm nguyên tắc tập trung dân chủ khi trực tiếp ký quyết định (không báo cáo Hội đồng quản trị TKV phê duyệt) cho Công ty cổ phần Đầu tư Thương mại & Dịch vụ (nơi em ruột ông Kiển là Đoàn Văn Thức làm phó giám đốc sản xuất, kinh doanh) khai thác than không có giấy phép trong khu vực ranh giới quản lý của các mỏ thuộc TKV...

Hồng Anh

http://vnexpress.net/GL/Kinh-doanh/Kinh-nghiem/2009/10/3BA15213/

Kiểu “lấy hên”… khốn nạn!

Một đường dây chuyên môi giới mua bán trinh của các nữ sinh với quy mô
lớn mới đây đã bị Công an tỉnh Quảng Ninh triệt phá. Trong số các đối
tượng bị bắt giữ có Đoàn Văn Thức - Phó Giám đốc Công ty cổ phần Đầu
tư thương mại TKV, thuộc Tập đoàn Than - Khoáng sản Việt Nam (TKV).

Theo các thông tin mà PV có được, các đối tượng có nhu đầu mua "cái
ngàn vàng" phần lớn là các đại gia than muốn "xả xui, lấy hên" khi
đang gặp "cơn đen vận túng"...

Theo Thượng tá Trần Văn Tài - Trưởng phòng Cảnh sát điều tra tội phạm
về trật tự xã hội (PC14) Công an tỉnh Quảng Ninh, tính đến thời điểm
này, đã có 6 đối tượng bị khởi tố bị can, bắt tạm giam 4 tháng về các
tội "Mua dâm người chưa thành niên" (Điều 256 Bộ luật Hình sự) và "môi
giới mại dâm" (Điều 255 Bộ luật hình sự) do có liên quan đến đường dây
chuyên môi giớimua bán trinh của các nữ sinh vừa bị triệt phá tại xã
Cẩm Phả.

"Ngàn vàng" giá bao nhiêu?

Theo điều tra của cơ quan công an, Đoàn Văn Thức và đàn em Dương "đen"
đã mua "cái ngàn vàng" của 2 nữ sinh T.H (SN 1992) và H.T (SN 1993)
với giá 30 triệu đồng. Sau khi ngã giá, tối 26/5, các đối tượng môi
giới kêu taxi đưa hai em tới khách sạn Heritage (ở phường Bãi Cháy,
TP. Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh) "phục vụ" Thức và Dương.

Sự việc trên chỉ bại lộ khi cơ quan CSĐT Công an tỉnh Quảng Ninh bóc
gỡ đường dây môi giới mua trinh. Ngay sau đó, ngày 1/6 cơ quan CSĐT
Công an tỉnh Quảng Ninh đã khởi tố bị can, ra lệnh bắt giam Đỗ Bá
Dương và ngày 3/6 bắt giam Đoàn Văn Thức. "Chúng tôi mời Đoàn Văn Thức
lên làm việc rồi tống đạt quyết đinh khởi tố bắt giam ngay tại trụ sở
Công an tỉnh. Lúc nghe đọc lệnh bắt, Thức đã bị choáng..." - Thượng tá
Tài cho biết.

Vào thời điểm Đoàn Văn Thức bị bắt giam về hành vi mua dâm người chưa
thành niên, nhiều người quan tâm đến cuộc chiến chống than lậu đang
diễn ra hết sức phức tạp trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh cho rằng, đại
gia này bị một thế lực nào đó "cài bẫy". Ý kiến khác thì lại cho rằng,
Thức có liên quan đến việc xuất lậu than sang Trung Quốc nên lực lượng
Công an tỉnh Quảng Ninh "cài bẫy" để bắt giam và khám xét nhằm tìm các
tài liệu liên quan. Tuy nhiên Thượng tá Trần Văn Tài đã khẳng định,
không hề có việc Công an tỉnh Quảng Ninh "cài bẫy" Đoàn Văn Thức.
"Chúng tôi là đơn vị nghiệp vụ chỉ chuyên điều tra tội phạm về trật tự
xã hội, việc điều tra tội phạm về kinh tế đã có Phòng PC15 và cơ quan
an ninh phụ trách. Việc bắt giam Thức chỉ thuần túy là do đối tượng
này đã phạm tội mua dâm người chưa thành niên..." - Thượng tá Tài nhấn
mạnh.

Ngoài Đoàn Văn Thức (SN 1962, ở phường Thành Công, quận Ba Đình, TP.Hà
Nội và "đàn em" thân tín là Đỗ Bá Dương (tức Dương "đen", SN 1959, ở
Sóc Sơn Hà Nội) bị bắt giam về tội "Mua dâm người chưa thành niên, còn
lại 4 đối tượng bị bắt giam về tội môi giới mại dâm gồm Nguyễn Thị Bến
(SN 1991, ở phường Cẩm Thạch, thị xã Cẩm Phả, tỉnh Quảng Ninh), Nguyễn
Thị Thùy (SN 1990 ở phường Cẩm Thủy, thị xã Cẩm phả, tỉnh Quảng Ninh),
Lê Văn Nam (SN 1972, ở phường Cẩm Thành, thị xã Cẩm Phả, tỉnh Quảng
Ninh) và Vũ Thị Bốn (SN 1989, quê ở Thanh Miện, tỉnh Hải Dương ).

Đồng ý với khẳng định này, một đại gia than ở Quảng Ninh cũng cho
rằng, thực ra Đoàn Văn Thức không bị ai "cài bẫy" cả mà chỉ đơn giản
là đối tượng này đang bị "soi" về câu chuyện "than củi", cộng với thói
ngông nghênh "coi trời bằng vung" vì cậy thế người nhà làm to nên tìm
mua trinh đế "giải đen". "Đi đêm lắm cũng có ngày gặp ma những lần
trước không làm sao, Thức tưởng không ai dám đụng đến mình, lần này bị
bắt thì hết ngông nghênh. Đúng là giải đen không được lại còn đen
hơn..." - ông này bình luận.

Mua trinh - thói quen của các đại gia than?

Theo Thượng tá Trần Văn Tài đây không phải là lần đầu tiên lực lượng
Công an tỉnh Quảng Ninh triệt phá đường dây môi giới mua bán trinh.
Trước đó khoảng một tháng, cũng trên địa bàn thị xã Cẩm Phả, Phòng
PC14 cũng đã bắt giữ bốn đối tượng trong một đường dây chuyên môi giới
bán trinh, trong đó ba đối tượng bị bắt giữ về hành vi môi giới mại
dâm và một đối tượng bị bắt giữ về hành vi mua dâm người chưa thành
niên. Đặc biệt đáng chú ý là đối tượng mua dâm trong vụ này lại cũng
chính là một đại gia than trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh. "Hiện chúng
tôi đang tiếp tục điều tra mở rộng vụ án nên chưa thể kết luận là 2 vụ
án này có liên quan đến nhau không, nhưng nhìn chung ở cả 2 vụ án, các
đối tượng mua dâm đều có ít nhiều liên quan đến việc khai thác, chế
biến, tiêu thụ than và bị hại là những nữ sinh THPT..." - một cán bộ
thuộc Đội Trọng án PC14 Công an tỉnh Quảng Ninh cho hay.

Cũng theo tài liệu trinh sát. trên địa bàn tỉnh, nhất là thị xã Cẩm
Phả, từ lâu đã tồn tại các đường dây môi giới mại dâm cho các đại gia
dưới hình thức mua trinh của các nữ sinh, tuy nhiên, cứ triệt phá
đường dây này xong lại xuất hiện đường dây khác "thế chỗ". Rất khó
triệt được tận gốc rễ của vấn đề môi giới và mua bán trinh bởi thói
quen tìm mua trinh để "giải xui" hoặc "lấy hên"của các đại gia than
trên địa bàn tỉnh. Một đại gia than tâm sự: "Bất kể công việc gì, từ
làm lễ động thổ khai mỏ mới hay tiếp đãi các "sếp lớn", bọn em đều
kiếm cái "món đấy" vừa để lấy hên vừa lấy lòng các sếp để được chia
những điểm khai thác ngon lành…".

Điều tra ban đầu của PC14 công an tỉnh Quảng Ninh cho thấy đường dây
môi giới và mua bán trinh của các nữ sinh vừa bị triệt phá có rất đông
đối tượng tham gia. Hiện, cơ quan CSĐT Công an tỉnh quảng Ninh đang
tiếp tục điều tra mở rộng vụ án, truy bắt nốt các đối tượng có liên
quan đến hành vi môi giới mại dâm và mua dâm người chưa thành niên,
thực hiện "xả xui, lấy hên" kiểu khốn nạn, suy đồi này. Theo một số
nguồn tin rất nhiều đại gia than đã nằm trong "tầm ngắm" của cơ quan
công an vì có hành vi mua trinh của các nữ sinh.

Đa số các nữ sinh bị hại đều tự nguyện bám trinh để kiếm tiền, một
phần trong số này là con em các gia đình lao động, có hoàn cảnh khó
khăn muốn kiếm tiền để trang trải việc học hành, nhưng cũng có nhiều
em có suy nghĩ hết sức lệch lạc là thà bán được ít tiền còn hơn… đằng
nào cũng mất! Tuy nhiên, số tiền mà các bị hại nhận được từ các tay
"ma cô" chuyên môi giới mại dâm chỉ khoảng 3-4 triệu đồng, trong tổng
số tiền 15-20 triệu đồng mà các đại gia đã trảcho việc mua trinh.

(Theo Pháp Luật TP. HCM)
http://vietbao.vn/An-ninh-Phap-luat/Kieu-lay-hen-khon-nan/65136190/218/

Khốn nạn thật! Bán tài nguyên quốc gia lây tiền mua dân trẻ em! Bọn
này đúng là loài động vật gì không biết? So sánh chúng với loài chó
hoang còn mang tội cho con chó! Vậy mà vẫn "nhân thân tốt", "có nhiều
công lớn với ngành", "có công với cách mạng",...

Một phó giám đốc giao cấu với trẻ em

Đoàn Văn Thức, Phó giám đốc một công ty cổ phần chuyên doanh than,
thuộc Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam bị tạm giam
chiều qua, vì giao cấu với trẻ em.

Vị phó giám đốc này cùng một cán bộ thuộc cấp bị bắt khi "giải đen" ở
một khách sạn nổi tiếng ở tỉnh Quảng Ninh. Qua môi giới, Thức đã giao
cấu với hai bé gái vị thành niên.

Sau khi quan hệ, hai bé được giới thiệu là còn trinh trên nhận 25
triệu đồng từ hai "đại gia" ngành than. Ba phụ nữ môi giới cho cũng bị
bắt.

Theo một nguồn tin, Thức là em trai của Chủ tịch HĐQT một tập đoàn
kinh tế nhà nước chuyên ngành than hàng đầu ở Việt Nam.

Cơ quan Cảnh sát điều tra tỉnh Quảng Ninh đã ra quyết định khởi tố vụ
án để điều tra.
Lăng Tiêu
http://www.baodatviet.vn/Home/phapluat/Mot-pho-giam-doc-giao-cau-voi-tre-em/20086/7376.datviet

Bắt một phó giám đốc mua dâm người chưa thành niên

Theo nguồn tin riêng của Thanh Niên, ngày 3.6, Công an tỉnh Quảng Ninh
đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can và thực hiện lệnh bắt tạm giam đối
với Đoàn Văn Thức (SN 1962) - Phó giám đốc Công ty CP đầu tư thương
mại TKV (thuộc Tập đoàn Than và Khoáng sản Việt Nam) trụ sở tại
P.Thành Công, Q.Ba Đình (Hà Nội) về tội mua dâm người chưa thành niên.

Cơ quan công an cũng đã tiến hành khám xét nơi ở và làm việc của Đoàn
Văn Thức. Trước đó, công an tỉnh cũng khởi tố và bắt tạm giam Đỗ Bá
Dương (SN 1959), nhân viên dưới quyền của ông Thức với cùng tội danh
nêu trên. Vụ việc được phát hiện từ việc điều tra, xác minh và triệt
phá một đường dây chuyên môi giới mua bán dâm quy mô lớn trên địa bàn
Quảng Ninh. Hiện cơ quan chức năng tỉnh đang tiến hành điều tra mở
rộng vụ án.

Phạm Hải Sâm

http://www.tin247.com/bat_mot_pho_giam_doc_mua_dam_nguoi_chua_thanh_nien-6-28928.html

Sự hiểu biết

TP - Tin ông Đoàn Văn Kiển viết đơn xin nghỉ hưu được dư luận đón nhận. Còn mấy tháng nữa ông mới tới tuổi nghỉ hưu, viết đơn như thế gần như tương tự xin từ chức.

Ở đời, chuyện của người khác không nên tốn lời nhưng chuyện của ông, của Tập đoàn Công nghiệp Than và Khoáng sản Việt Nam (TKV) do ông lãnh đạo liên quan đến đất nước nên dư luận mới quan tâm.

Hồi nào, có những việc ông thẳng thắn bộc lộ sự hiểu biết của mình khiến dư luận xôn xao. Việc xuất khẩu than đá, ông giải thích, do phải đẩy mạnh khai thác từ bây giờ để sau mấy năm nữa đạt công suất phục vụ nhu cầu của các nhà máy nhiệt điện chạy than.

Nghĩa là, đầu tư cần có quá trình mà các nhà máy nhiệt điện chạy than không rải nhu cầu từ bây giờ, dồn vào thời gian sau. Thế nhưng, bản thân TKV có 16 dự án nhà máy điện, hầu hết chậm tiến độ thì ông Kiển không giải thích.

Như nhà máy nhiệt điện Na Dương chậm đến bốn năm; nhà máy nhiệt điện Sơn Động kế hoạch vận hành năm 2007, nay mới xong khâu chạy thử; nhà máy nhiệt điện Nông Sơn chậm hơn năm.

Việc đầu tư khai thác bauxite ở Tây Nguyên, ông nói đại ý phải làm mới biết đúng sai, hiện giờ chỉ là năm ăn năm thua. Cổ nhân, ông Napoleon có câu tương tự: "Hãy cứ làm đi rồi thực tế sẽ hé lộ khả năng làm tiếp".

Tuy nhiên, ý nghĩa hai câu nói khác nhau xa, giữa không hiểu biết và không thể hiểu biết. Nên ông Kiển giải thích việc hoàn thổ, sau khi đào lấy đi chừng 5,5 tỷ tấn quặng bauxite, sẽ đem đất san lấp lại bằng phẳng. Lấy đâu ra 5,5 tỷ tấn đất thì ông không nói rõ khiến dư luận băn khoăn.

Không ai biết hết mọi điều cũng như chỉ có thánh mới không sai lầm. Nhưng dư luận ngạc nhiên ở thái độ mạnh mẽ của ông Kiển về cái sự hiểu biết của ông.

Sách nhà Phật có câu "sở tri chướng", nôm na là cái biết của ta lại là trở ngại cho chính ta. Bất cứ ai, khi có cảm giác mình đúng đắn nhất, sáng tạo nhất, tuyệt vời nhất thì khi đó thực chất là manh nha sự sai lầm và kịch ngưỡng của tư duy.

Nhưng có nhiều người sai lầm vẫn được lượng thứ. Đó thường là sai lầm vì khả năng hạn hẹp của con người chứ không phải vì lợi ích cá nhân hay của một đơn vị đặt lên trên lợi ích dân tộc.

Quả thật, khóa miệng lưỡi thế gian khó như khóa cánh cửa giữa trời. Nghe theo dư luận luôn luôn tốt trong mọi quyết định từ bỏ quyền lợi cá nhân. Trước đây không hiểu là bình thường, bây giờ hiểu là đương nhiên. Làm quan được, mất, hanh thông hay trắc trở là quy luật với muôn người.

Nhà thơ Nadim Hikmet của Thổ Nhĩ Kỳ từng viết: "Xưa tôi là cửa sổ con tàu, nay chỉ là thềm ga lát đá". Với người cầu thị, qua sai lầm và đau khổ không làm cho người ta oán hờn.

Sáu Nghệ

http://www.tienphong.vn/tianyon/Index.aspx?ArticleID=173330&ChannelID=19

Năm năm, 180 công nhân mỏ thiệt mạng

SGTT - Ngày 1.10.2009, vụ bục nước tại xí nghiệp than Thành Công làm bốn công nhân bậc 4/6 thiệt mạng khi tuổi đời còn rất trẻ. Trước đó, cùng trong ngày 21.7 vừa qua đã có hai vụ tai nạn lao động xảy ra tại xí nghiệp than Hoành Bồ và công ty than Mạo Khê làm hai công nhân thiệt mạng. Những vụ việc này đã đưa số vụ tai nạn lao động nghiêm trọng của ngành than từ đầu năm tới nay lên 11 vụ làm chết 16 công nhân.

Từ năm 2005 tới nay đã có 180 công nhân mỏ thiệt mạng do tai nạn lao động

Hiện tại, ngành than nằm trong nhóm ba ngành dẫn đầu về tai nạn lao động, bao gồm: xây dựng, khai thác mỏ và điện. Theo tổng kết từ tập đoàn Than – khoáng sản Việt Nam (TKV), năm 2005 đã xảy ra 18 vụ, năm 2006 là 25 vụ, năm 2007 là 21 vụ, năm 2008 là 20 vụ. Từ năm 2005 tới nay đã có 180 công nhân mỏ thiệt mạng do tai nạn lao động. Nguyên nhân chủ yếu là do sập lò, đá rơi (54 vụ), lỗi vận hành thiết bị gây ra 11 vụ. Sự cố gây nên cái chết thương tâm cho bốn công nhân hôm 1.10 là lần thứ sáu bục nước kể từ năm 2005 tới nay làm 14 người thiệt mạng.

Trao đổi với phóng viên báo Sài Gòn Tiếp Thị, bà Đoàn Minh Hoà, cục trưởng Cục an toàn lao động (bộ Lao động – thương binh và xã hội) cho rằng, trong nhiều năm trở lại đây, mặc dù việc đảm bảo an toàn lao động cho công nhân than đã được đầu tư nhiều về trang thiết bị nhưng thực tế số người chết do tai nạn lao động không giảm nhiều. Nguyên nhân chính xuất phát từ yếu tố con người. "Việc khảo sát địa chất để phát hiện các nguy cơ tiềm ẩn trong lòng đất cần phải được thực hiện kỹ lưỡng hơn dù rất khó. Chưa đảm bảo an toàn ở mức cao nhất thì công nhân chưa được vào lò", bà Hoà khẳng định.

Ông Vũ Như Văn, phó cục trưởng cục An toàn lao động cho biết thêm, hầu hết các vụ tai nạn lao động gây chết người của ngành than đều được điều tra, xử lý theo đúng quy định pháp luật. Sau khi tai nạn lao động xảy ra, các cuộc điều tra tập trung vào tìm kiếm nguyên nhân gây ra tai nạn và xác định lỗi của các bên. Thực tế đã có không ít lãnh đạo các công ty than bị án treo, thậm chí ngồi tù do quản lý không tốt gây ra tai nạn lao động nghiêm trọng.

Đại diện ban an toàn lao động TKV, ông Nguyễn Văn Hoan, cho biết có nhiều yếu tố chủ quan dẫn đến không an toàn trong sản xuất. Có những nguyên nhân xuất phát từ ý thức của những người quản lý và người lao động như cố tình bớt xén quy trình kỹ thuật, biện pháp an toàn, xử lý không nghiêm các vi phạm về an toàn lao động hoặc cố tình vi phạm chạy theo lợi ích trước mắt… Với sự cố nổ khí mêtan, hiện tại ở hầu hết các đơn vị sản xuất hầm lò đã được đầu tư trang bị hệ thống cảnh báo khí này. Tuy nhiên, với nguy cơ bục nước lò thì dường như các biện pháp phòng ngừa vẫn chưa hữu hiệu. Nạn khai thác than lậu làm tích tụ các túi nước trong lòng đất, nếu việc khoan thăm dò phòng ngừa sự cố không chính xác, nguy cơ bục nước lúc nào cũng có thể xảy ra.

bài và ảnh Tây Giang

http://www.sgtt.com.vn/detail29.aspx?ColumnId=29&newsid=57940&fld=HTMG/2009/1008/57940

Ô nhiễm hậu khai thác than - Kỳ cuối: Phải có chế tài nghiêm khắc

TT - Trước thực trạng khai thác than gây ô nhiễm môi trường ở Quảng Ninh, Tuổi Trẻ đã có cuộc trao đổi với GS-TS Trần Mạnh Xuân, trưởng ban khoa học - công nghệ và nâng cao trình độ Hội Khoa học công nghệ mỏ VN. Ông Xuân cho rằng:

>> Kỳ 1: Đô thị ô nhiễm
>> Kỳ 2: Hủy hoại nước ngầm
>> Kỳ 3: Trả lại môi trường: mất hàng chục năm

- Dư luận đã lên tiếng từ rất lâu về chuyện ô nhiễm môi trường ở Quảng Ninh. Chính vì lơ là trong công tác này nên dẫn đến việc hoàn thổ sau này sẽ rất khó khăn. Ví dụ chuyện bãi thải của những mỏ khai thác than lộ thiên đáng lẽ ra phải đổ theo phân tầng, kiểu như ruộng bậc thang thì sẽ rất ổn khi xử lý trồng cây, thậm chí canh tác. Nhưng các mỏ khai thác than lộ thiên hiện nay sau khi bóc lớp đất, đá lại cứ đổ tràn từ trên xuống, bên dưới có thể xây kè chắn. Mưa to kè nào chịu nổi một lượng nước và đất đá khổng lồ dồn xuống như thế. Vì vậy những năm qua đã xảy ra nhiều hiện tượng kè chắn, đập ở Quảng Ninh bị vỡ, dân cư lâm vào cảnh lụt lội, ô nhiễm.

Về chuyện bụi đen đất mỏ, mấy năm gần đây ghi nhận có nhiều chuyển biến như không vận chuyển than trên quốc lộ, không chuyền tải than trên vịnh Hạ Long. Tuy nhiên, có nhiều điểm giao lộ với đường dân sinh làm chưa triệt để, đi qua vùng Mạo Khê, Cẩm Phả bụi than vẫn ngập đường. Điều này cũng chưa phải hoàn toàn do lỗi của Tập đoàn Than - khoáng sản VN (TKV) vì hiện tượng vận chuyển than trái phép vẫn còn và chính quyền chưa triệt được tận gốc nên vẫn gây ra bụi.

Hoàn thổ các mỏ đã khai thác để phục hồi nguyên trạng là việc làm rất khó. Trước kia, người Pháp khai thác than ở Quảng Ninh rất "khôn", những moong than có độ sâu chừng vài chục mét ở Cẩm Phả là họ biến thành hồ chứa nước phục vụ cho sinh hoạt, bên bờ moong họ trồng cây xanh và lấy nước đó tưới luôn. Với những khu bãi thải, họ tạo một mặt bằng mới và đưa phu mỏ (người lao động làm thuê) đến ở. Hiện nay, theo tôi được biết, ở Quảng Ninh, chúng ta đã khai thác những moong than lộ thiên có độ sâu 100-300m, các bãi thải bao gồm đất, đá đổ lan tràn vùng mỏ Quảng Ninh.

Chỉ tính riêng vùng Cẩm Phả, Đèo Nai, có hơn 100 triệu m3 chất thải gồm đất, đá, sít đang ứ đầy các bãi thải. Việc xả thải của các doanh nghiệp khai thác than phía đầu nguồn đã khiến một số đoạn trong khu vực vịnh Cửa Lục (đoạn từ bến phà Bãi Cháy cũ đến khu vực chân Cầu Bang) bị bồi lắng, có điểm lượng bùn bồi lắng kéo dài tới vài chục mét ra phía biển hiện đang là thách thức lớn cho TKV trong việc phục hồi môi trường vùng mỏ.

Trồng những cây keo non trên vùng đã khai thác than- Ảnh: Đ.H.L.

* Ông thấy việc khai thác than và bảo vệ môi trường của TKV có khác gì ở các nước tiên tiến?

- TKV áp dụng phương pháp khai thác than rất tiên tiến như hiện nay ở Đức, Ba Lan, Trung Quốc và các nước khác có mỏ than. Tuy nhiên, việc xử lý môi trường thì khác. Ở Đức, sau việc khai thác than lộ thiên thì vùng đó là vùng du lịch sinh thái. Sau khi bóc lớp đất đá, người ta tạo ngay thành những ngọn núi, quả đồi và trồng cây. Và sau khi bóc hết lớp than, nghĩa là khai thác than xong thì chỗ đó là hồ chứa nước. Đằng này TKV khai thác than rất mạnh nhưng chưa có quy hoạch bảo vệ môi trường vùng than, đây là điều rất đáng lo. Các biện pháp như trồng cây keo, cỏ vetiver trên các bãi thải hiện mới đang trong giai đoạn thử nghiệm, chưa khẳng định được điều gì khả thi để vùng mỏ có thể phục hồi môi trường như nguyên trạng ban đầu.

Công nhân Công ty Môi trường Hạ Long dọn dẹp đường phố sau những trận mưa lớn do có nhiều đất đá, bùn chảy xuống đường phố- Ảnh: Đ.H.L.

* Theo ông, để bảo vệ môi trường và phục hồi môi trường vùng mỏ thì TKV phải làm gì?

- Theo tôi, TKV cần thực hiện thật nghiêm túc Luật môi trường, Luật đất đai và những chính sách, quy định của địa phương về môi trường. TKV cần phải tăng cường đầu tư công nghệ và thiết bị xử lý ô nhiễm môi trường hiện đại để giảm thiểu ô nhiễm. TKV phải có quy chế về môi trường của tập đoàn, rồi từng đơn vị cũng phải có quy chế riêng về bảo vệ môi trường, kế hoạch và phương án hoàn nguyên. Bên cạnh đó, cơ quan chức năng của bộ, ngành, địa phương phải thường xuyên kiểm tra giám sát.

Để giúp TKV thực hiện tốt công tác này, Nhà nước nên có chế tài đủ mạnh để xử phạt những đơn vị khai thác mỏ thường xuyên gây ô nhiễm môi trường, hay khen thưởng những đơn vị của TKV thực hiện tốt công tác bảo vệ và phục hồi môi trường. Đơn vị nào thực hiện không nghiêm túc phải có mức phạt để răn đe. Hiện nay nếu không quan tâm đến môi trường vùng mỏ Quảng Ninh mà cứ để "thả lỏng" thì sau này đầu tư hàng ngàn tỉ đồng vào đó cũng khó khắc phục được nguyên trạng.

ĐỖ HỮU LỰC thực hiện

http://www.tuoitre.com.vn/Tianyon/Index.aspx?ArticleID=326569&ChannelID=89

Trả lại môi trường: mất hàng chục năm

Ô nhiễm hậu khai thác than - Kỳ 3: 

Trả lại môi trường: mất hàng chục năm

TT - Với sản lượng khai thác 40 triệu tấn than/năm như hiện nay, trong đó có đến 70% sản lượng than được khai thác tại vùng mỏ Quảng Ninh, Tập đoàn Than - khoáng sản VN (TKV) đã quan tâm đến môi trường vùng mỏ Quảng Ninh như thế nào?

>> Kỳ 1: Đô thị ô nhiễm
>> Kỳ 2: Hủy hoại nước ngầm

Một mỏ than lộ thiên sau khi được khai thác để lại hiện trường như thế này-  Ảnh: Đ.H.L.

Chưa có quy hoạch bảo vệ môi trường

Theo thống kê của TKV, hiện tại vùng mỏ Quảng Ninh có hàng chục cơ sở khai thác than đang gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng, nhiều cơ sở tiếp tục được đưa vào danh sách gây ô nhiễm.

Năm 2003, trên đất Quảng Ninh, tập đoàn chỉ có hai cơ sở nằm trong danh sách các cơ sở ô nhiễm môi trường nghiêm trọng theo quyết định của Thủ tướng Chính phủ là Công ty cổ phần than Cọc Sáu và Công ty cổ phần than Đèo Nai. Đến năm 2008 có thêm Công ty cổ phần than Mông Dương, Công ty cổ phần than Thống Nhất và Công ty than Nam Mẫu lọt vào danh sách. Cả ba công ty này đều có tình trạng chung là nước thải mỏ vượt tiêu chuẩn cho phép. 

Theo ông Lê Minh Chuẩn - phó tổng giám đốc TKV, vừa qua thanh tra môi trường của tập đoàn đã kiểm tra việc thực hiện các quy định pháp luật về môi trường và quy chế bảo vệ môi trường của tập đoàn tại 21 đơn vị sản xuất than. Kết quả cho thấy tất cả các đơn vị được kiểm tra đều không thực hiện đầy đủ các quy định. Tại các đơn vị khai thác lộ vỉa đều thiếu  báo cáo đánh giá tác động môi trường, không thực hiện xử lý nước thải, thiếu thiết kế hoàn thổ và phục hồi môi trường. Các đơn vị khai thác than lộ vỉa và hầm lò còn lấn chiếm đất để làm khai trường và bãi thải, xả nước thải vượt tiêu chuẩn cho phép và chưa có biện pháp thu gom và xử lý triệt để chất thải nguy hại.

Việc khai thác than gây ô nhiễm đã được TKV thừa nhận trong hội nghị tổng kết công tác môi trường được tổ chức tại Hạ Long ngày 12-6 vừa qua. Theo đó, môi trường các vùng hoạt động khai thác than được đánh giá như sau: tại vùng Đông Triều - Uông Bí, nồng độ bụi và tiếng ồn ở các khu dân cư vượt quá tiêu chuẩn cho phép, môi trường nước mặt bị ô nhiễm do hoạt động khai thác than gây ra và chưa có hệ thống xử lý tập trung đạt tiêu chuẩn.

Vùng Hòn Gai - Hoành Bồ ô nhiễm về bụi vẫn tập trung dọc các tuyến đường vận chuyển than, môi trường nước mặt vì ô nhiễm nghiêm trọng. Tại khu vực Cẩm Phả, ô nhiễm bụi trên diện rộng, tuy có giảm so với năm trước do chấm dứt vận chuyển than trên quốc lộ và tuyến đường dân sinh. Đặc biệt, hiện tại TKV vẫn chưa lập được quy hoạch bảo vệ môi trường các vùng khai thác than do quy hoạch phát triển ngành than đến năm 2015, tầm nhìn đến 2025 chưa được phê duyệt.

Một con suối ở phường Cẩm Sơn (thị xã Cẩm Phả) đang được nạo vét do đất đá và than trôi làm tắc nghẽn - Ảnh: Đ.H.L.

TKV đã phục hồi môi trường đến đâu?

Giám đốc Sở Tài nguyên - môi trường tỉnh Quảng Ninh Nguyễn Mạnh Cường cho rằng ngành than cần có lộ trình hoàn nguyên môi trường, nhưng hiện TKV làm công tác này rất chậm. Hiện mới chỉ có 52 dự án cải tạo, phục hồi môi trường mỏ đã và đang được lập và trình duyệt các cấp có thẩm quyền. Trong khi có 63 giấy phép khai thác than đã được cấp cho các mỏ, còn 11 dự án khác chưa được tiến hành. Ông Cường cho hay thời gian tới Sở Tài nguyên - môi trường Quảng Ninh sẽ kiểm tra định kỳ, đánh giá tiến độ thực hiện những cam kết giữa TKV ký với địa phương về thực hiện các quy định của pháp luật về quản lý, bảo vệ môi trường. "Để chậm ngày nào, giờ nào về công tác bảo vệ môi trường thì người dân vùng mỏ còn khổ ngày ấy, giờ ấy. Bên cạnh đó còn ảnh hưởng lớn đến tiềm năng khai thác du lịch vịnh Hạ Long" - ông Cường nói.

Phó tổng giám đốc TKV Lê Minh Chuẩn thẳng thắn thừa nhận hoạt động khai thác than gây ô nhiễm môi trường tại Quảng Ninh rất nghiêm trọng và đã được TKV chú ý quan tâm. Từ năm 2006 đến nay, TKV đã thành lập quỹ môi trường với tỉ lệ 6.000 đồng/tấn than. Với sản lượng 40 triệu tấn/năm, mỗi năm TKV có 240 tỉ đồng để phục vụ công tác này. Bên cạnh đó, các đơn vị của tập đoàn còn được giữ lại 0,5 % trên tổng doanh thu sản xuất, kinh doanh than.

Ông Chuẩn cho hay số tiền dành cho hoạt động bảo vệ môi trường của TKV rất dồi dào, tuy nhiên do nhận thức về công tác này chưa cao nên việc triển khai còn chậm, thậm chí có nơi còn không thực hiện việc trồng cây phục hồi môi trường sau khi khai thác như các công ty kho vận, nhà máy cơ khí của TKV tại các vùng Mông Dương, Hòn Gai, Quang Hanh.

Để phục hồi môi trường các khu mỏ đã được khai thác, TKV đã dùng các biện pháp như lưu trữ riêng đất mùn cây để sau này có thể dùng phủ lại những diện tích đã bị khai đào và trồng lại cây đã bị đốn khi khu mỏ ngưng hoạt động, lưu trữ đất đá không có than để sau này có thể đắp lại những nơi đã bị khai đào. Trong năm 2008, tổng số diện tích trồng rừng phủ xanh đất trống, bãi thải được khoảng 900 ha, tuy nhiên số này chưa thấm vào đâu so với hàng chục ngàn hecta rừng cây đã bị triệt hạ để khai thác lộ thiên.

Ông Chuẩn cho hay: "Khắc phục hoàn nguyên môi trường khai thác than không chỉ thực hiện được trong 2-3 năm mà phải 40-50 năm sau mới có kết quả cụ thể". Cũng theo ông Chuẩn, công tác bảo vệ môi trường vùng mỏ thật sự mới được quan tâm chừng năm năm trở lại đây, khi TKV có quyết định ngừng việc chuyền tải than trên vịnh Hạ Long và cấm vận chuyển than trên tuyến quốc lộ. Hai hoạt động này là rõ nét nhất trong công tác bảo vệ môi trường vùng mỏ.

Tại Công ty than Vàng Danh, chúng tôi được cán bộ môi trường của công ty dẫn đi thực tế tại những khu đồi núi đang được phục hồi. Trên mảnh đồi nham nhở, lở loét chỉ có lơ thơ những cây keo mới được ươm trồng. Vị cán bộ này cho biết để làm xanh lại những vùng đất đã được khai thác chỉ có trồng cây keo - một loại cây giữ nước, nhưng để giống cây này sống được cũng rất vất vả. Trong năm chỉ trồng vào mùa xuân, công nhân lên núi đào hố rồi cõng cây lên trồng vào hố.

"Trồng được cây sống trên này là một kỳ công", ông nói. Cũng theo lời ông, số cây chết khá nhiều vì độ dốc cao, không có điều kiện tưới nước, việc hoàn nguyên có cố gắng cũng không thể phục hồi được hết tất cả những nơi đã bị khai đào, vì đất đá bị đập vỡ không còn trạng thái đặc cứng nên rừng sẽ không mọc lại như xưa và đồng ruộng phải được canh tác theo lối khác. Những dòng sông cũng như dòng nước ngầm sẽ không chảy như xưa nữa.

Theo ông Lê Minh Chuẩn, đến nay trong toàn Tập đoàn TKV vẫn chưa có dự án cải tạo, phục hồi môi trường được cấp có thẩm quyền phê duyệt. TKV cho rằng việc lập dự án, cải tạo phục hồi môi trường có khó khăn là do thời gian quy định ngắn, lĩnh vực mới mẻ. Bên cạnh đó, công tác quản lý dự án và giải ngân, thanh toán các công trình của các dự án môi trường đều kéo dài hơn thời gian quy định, như dự án xử lý nước thải mỏ Cọc Sáu đã quá thời hạn quy định hai năm nhưng chưa được khởi công.

Dự án cải tạo cảnh quan môi trường bãi thải Nam Đèo Nai (Công ty cổ phần than Đèo Nai) đã quá thời gian quy định hai năm vẫn chưa kết thúc, cùng với hàng loạt công trình kéo dài thời gian thực hiện làm ảnh hưởng đến công tác quản lý môi trường của tập đoàn, địa phương và gây bức xúc với người dân vùng mỏ.

ĐỖ HỮU LỰC

-----------------------------------------------------

Việc khai thác than diễn ra rất mạnh nhưng lại chưa có quy hoạch bảo vệ môi trường vùng than. Phải làm gì trước thực trạng ô nhiễm môi trường ở Quảng Ninh?

http://www.tuoitre.com.vn/Tianyon/Index.aspx?ArticleID=326393&ChannelID=89

Ô nhiễm hậu khai thác than - Kỳ 2: Hủy hoại nước ngầm

TT - Nếu như ở thị xã Uông Bí, hoạt động khai thác than gây ô nhiễm sông suối và không khí thì ở thị xã Cẩm Phả và thành phố Hạ Long, toàn bộ hệ thống nước ngầm bị ô nhiễm gần chục năm nay, các bãi thải của công trường khai thác than còn đe dọa tính mạng người dân.

>> Kỳ 1: Đô thị ô nhiễm

Những con suối ở thị xã Cẩm Phả đều cạn khô nước và ngập đầy đất đá - Ảnh: Đ.H.L.

Sợ trời mưa to

Phó chủ tịch UBND phường Hà Phong (TP Hạ Long) Trần Văn Lợi cho hay kể từ khi Xí nghiệp khai thác than Tân Lập (Công ty than Hòn Gai) ngừng khai thác bãi than tại khu 4B từ năm 2007, người dân ở khu này cứ nơm nớp lo sợ bãi thải đất đá ở độ cao có thể sạt lở nếu mưa lớn.

UBND phường đã có công văn yêu cầu xí nghiệp sớm có phương án hạ cốt bãi thải, xây kè chắn để giảm nguy cơ sạt lở. Trong khi chờ xí nghiệp lên phương án triển khai thì... trời không chờ đợi. Trận mưa lớn đầu tiên trong mùa hè năm 2008 khiến cả khu phố bị ngập lụt. Các con phố ở đây đều bị ngập do lượng đất đá bãi thải bồi lấp các sông suối khiến dòng chảy bị tắc nghẽn gây ngập úng nặng.

Theo thống kê sơ bộ, xung quanh vùng Hạ Long và thị xã Cẩm Phả hiện có gần 50 con đập ngăn đất đá phế thải của các đơn vị trong ngành than. Ông Lưu Khắc Pha, tổ trưởng tổ dân phố 12, phường Cửa Ông, thị xã Cẩm Phả, nói: "Nếu hỏi tôi bây giờ sợ điều gì nhất thì tôi nói thẳng sợ trời mưa to vì lo vỡ đập". Ông Pha vẫn còn nhớ như in trận vỡ đập Khe Dè vào giữa mùa hè 2006.

Cơn bão số 3 chưa tràn vào Quảng Ninh, nhưng trận mưa đi trước mở đường như trút nước đã khiến đập Khe Dè, con đập ngăn đất đá phế thải của Công ty than Cọc Sáu, vỡ tan tành trong giây phút đã cuốn trôi sáu ngôi nhà và vùi lấp hơn 2ha vườn đồi, bảy con bò, hàng chục xe máy và xe cải tiến bị bùn đất cuốn đi. "Cũng may hồi ấy vỡ đập lúc ban ngày chứ vào ban đêm thì thiệt hại về người không biết thế nào".

Ông Pha cho biết trong trận lũ lịch sử năm 2005, đập đã bị tràn thời gian dài khiến lượng đá, đất thải của mỏ Cọc Sáu tràn xuống nhà dân. Dân có kiến nghị nhưng công ty vẫn phớt lờ. Sau vụ vỡ đập, Công ty than Cọc Sáu đã bồi thường mỗi hộ gia đình thiệt hại chỉ 3 triệu đồng.

Theo thống kê của UBND thị xã Cẩm Phả, hiện trên địa bàn có 12 đơn vị của Tập đoàn Than - khoáng sản VN (TKV) khai thác than. Các bãi thải của Công ty than Mông Dương, Đèo Nai, Cọc Sáu... đã quá tải, gây nguy cơ sạt lở rất lớn khi trời mưa to. Dân cư các phường Cẩm Trung, Cẩm Thành, Cẩm Phú, Cẩm Thịnh và Cửa Ông thường xuyên có cảm giác nơm nớp lo sợ khi trời nổi cơn dông.

Làm ra 1 tấn than phải bốc xúc 10 tấn đất đá

Phó chủ tịch UBND thị xã Cẩm Phả Nguyễn Văn Nghi cho biết hiện tại toàn bộ công trường khai thác than hầm lò và lộ thiên của TKV tại thị xã Cẩm Phả chưa được đầu tư hệ thống xử lý nước thải. Tất cả nước và chất thải lỏng do hoạt động khai thác than ở vùng này đều thải thẳng ra sông suối của Cẩm Phả. Ông Nghi cho hay 25 con sông, suối nhỏ trên địa bàn đều bị ô nhiễm dẫn đến toàn bộ hệ thống nước ngầm của địa bàn này đều bị hủy hoại.

Ông Nguyễn Tiến Mạnh, nhà ở khu chợ địa chất, bức xúc: "Mấy năm trước nhà tôi vẫn dùng nước giếng để giặt giũ quần áo, chăn màn hoặc lau nhà, nay thì bó tay vì nước có mùi rất nặng, màu đục lờ lờ". Ông Mạnh cho hay hiện toàn bộ cư dân của khu vực này đều phải dùng nước máy với giá 5.000 đồng/m3, với các hộ khá giả còn chấp nhận được nhưng với những hộ khó khăn là một vấn đề bức xúc.

Ông Mạnh dẫn chúng tôi đi dọc con suối Ông Linh, phường Cẩm Thịnh (thị xã Cẩm Phả). Ông cho biết trước đây suối này chỉ là con lạch nhỏ để thoát nước khu dân cư, thế nhưng nay nó lại phải tải một lượng nước lớn từ công trường khai thác than của Công ty 91. Lượng nước này không được xử lý nên ô nhiễm nặng nề. Mùa mưa bão năm 2007, nước từ các công trường đổ xuống khiến các hộ gia đình tổ dân cư 6A, 6B, 7A, 7B bị ngập đến lưng chừng nhà, gà qué chết lụt, giường tủ cong queo vì ướt rồi đem phơi nắng. Bà con phản ảnh lên các cấp chính quyền thì chỉ nhận được những lời hứa, chờ và chờ!

Ông Nguyễn Văn Nghi cho hay hiện Cẩm Phả là nơi có lượng khai thác than mạnh nhất VN, năm 2007 chỉ tính riêng khu vực Cẩm Phả đã khai thác được 26 triệu tấn. Trong khi đó, theo các chuyên gia, cứ làm ra được 1 tấn than thì phải bốc xúc 10 tấn đất đá, mới thấy các bãi thải ở Cẩm Phả có mức độ "hoành tráng" như thế nào. Các bãi thải của các công ty khai thác than hiện nay đã quá tải và đã xuất hiện hiện tượng đổ trộm, nghĩa là lợi dụng đêm tối các xe đổ thải chạy đi đổ lung tung.

Ông Nghi cho biết UBND thị xã đã có văn bản kiến nghị đóng cửa bãi thải Mông Gioăng (phường Cẩm Tây), bãi thải Nam Đèo Nai, bãi thải thượng nguồn suối Ông Linh để trả lại môi trường trong sạch và trồng cây xanh. Các địa điểm khai thác than gây ô nhiễm môi trường sẽ bị đóng cửa. Đồng thời kiến nghị TKV cắt giảm sản lượng và quy mô khai thác than lộ thiên, tiến tới chấm dứt khai thác than lộ thiên trên địa bàn thị xã trong thời gian thích hợp.

Để giảm thiểu ô nhiễm môi trường, môi sinh do bụi than, thị xã có hướng đề xuất với tỉnh và TKV là xây dựng các tuyến vận tải than xuống cảng theo đường ống như mỏ Mạo Khê hiện nay. Sau khi xây dựng hoàn tất các cầu vượt trên quốc lộ 18 (qua các họng than) sẽ cho đấu thầu xây dựng và khai thác các trạm dịch vụ rửa xe bán tự động (nơi từ trong mỏ than ra) - chỉ có giải pháp này mới giải quyết được vấn đề bụi than trong đô thị Cẩm Phả - vấn đề môi trường khá bức xúc từ trước tới nay.

Một mỏ than đang được khai thác lộ thiên tại khu vực phường Hà Phong (thị xã Cẩm Phả) - Ảnh: Đ.H.L. Theo các chuyên gia về khai thác mỏ than, để khai thác một khu mỏ than người ta dùng ba phương pháp: đào mỏ, đào mỏ lộ thiên và đào hầm. Khai thác bằng phương pháp đào mỏ là một hoạt động gây ô nhiễm môi trường thiên nhiên và nguy hiểm. Dù quy hoạch khai thác thế nào chăng nữa đào mỏ là động đến "long mạch", nghĩa là động đến hệ thống nước tự nhiên. Ngoài ra, những tảng đá bị đập vỡ sinh ra diện tích trao đổi hóa học và sinh học mới giữa nước và khoáng vật làm thay đổi hệ thống nước tự nhiên. Phương pháp đào mỏ lộ thiên sẽ sản sinh nhiều bụi. Ở những mỏ lộ thiên, cảnh quan bị con người thay đổi trầm trọng khiến dân địa phương phải dọn đi sinh sống ở nơi khác, cây cối bị đốn để giải phóng địa bàn cho công trường khai đào, một lượng lớn đất bị khai đào và chất đống ở nơi khác (hay gọi là bãi thải). Phương pháp đào hầm xâm phạm môi trường thiên nhiên trên mặt đất ít hơn vì ngoài đất của giếng đào và những đường hầm giao liên, người ta chỉ đào và vận chuyển ra ngoài đất đá có than. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, sau khi một mỏ than khai thác ngưng hoạt động, cảnh quan, môi trường thiên nhiên sinh thái và đời sống kinh tế xã hội địa phương sẽ hoàn toàn khác hẳn trước. Đó là điều tốt hay xấu tùy ở quy hoạch khai thác mỏ và phương pháp hoàn thổ sau khi mỏ ngưng hoạt động.

ĐỖ HỮU LỰC

------------------------------------------

Giám đốc Sở Tài nguyên - môi trường Quảng Ninh nói: "Để chậm ngày nào, giờ nào về công tác bảo vệ môi trường thì người dân vùng mỏ còn khổ ngày ấy, giờ ấy". Nhưng bao giờ mới phục hồi được môi trường các khu mỏ đã khai thác?

http://diaoc.tuoitre.com.vn/Tianyon/Index.aspx?ArticleID=326236&ChannelID=450

Ô nhiễm hậu khai thác than - Kỳ 1: Đô thị ô nhiễm

Đến Quảng Ninh, điều dễ nhận thấy là hoạt động khai thác, kinh doanh than mấy năm gần đây đã mang lại nhiều khởi sắc về đời sống vật chất, kinh tế vùng mỏ. Tuy nhiên cũng do hoạt động khai thác than của các mỏ ngày càng nâng công suất khiến môi trường nơi đây bị tổn hại nghiêm trọng.

Uông Bí trở thành thị xã ô nhiễm vào bậc cao nhất nước, Cẩm Phả và Hạ Long bị ô nhiễm hệ thống nước ngầm, các bãi thải của công trường khai thác than đe dọa tính mạng người dân...

TT - Nhắc đến Uông Bí, nhiều người nghĩ đến danh thắng Yên Tử mê hoặc lòng người. Nhưng bây giờ đây là một thị xã công nghiệp có độ ồn và ô nhiễm vào bậc cao nhất nước.

Suối Vàng Danh ô nhiễm nặng do các công trường khai thác than xả thẳng nước thải không qua xử lý xuống suối-Ảnh: Đ.H.LỰC

"Chất thải Vàng Danh thành canh Hải Phòng"

Ông Nguyễn Văn Kha, 75 tuổi, ngụ tại phường Thanh Sơn (thị xã Uông Bí), dẫn chúng tôi đến con suối Vàng Danh nằm dọc triền đồi Cánh Gà. Chỉ tay xuống con suối đục ngầu màu vàng đất đá của các công trường khai thác than đổ xuống, ông Kha tiếc nuối: "Cách nay hơn chục năm về trước, nước con suối này trong xanh lắm, dọc các con suối là những cây cổ thụ xanh tốt, không khí trong lành dễ chịu. Vậy mà...".

Đến năm 1990, các mỏ ở đây được mở rộng để khai thác. Trước năm 1990, Công ty than Vàng Danh mỗi năm chỉ sản xuất 35.000 tấn than. Sau năm 1990, công ty nâng công suất lên 300.000 tấn/năm. Những năm sau, sau khi khảo sát trữ lượng than khu vực Cánh Gà - Vàng Danh có trữ lượng lớn, Tập đoàn Than - khoáng sản VN (TKV) đẩy mạnh việc khai thác than tại khu vực này, một loạt công ty khai thác than được thành lập tại đây như Nam Mẫu, Uông Bí, Vietmindo và Vàng Danh.

Cả bốn công ty này đồng loạt mở các mỏ khai thác lộ thiên và hầm lò. Việc khai thác ồ ạt không tính đến yếu tố bảo vệ môi trường khiến con suối Vàng Danh bị ô nhiễm nghiêm trọng và người dân Hải Phòng đã tẩy chay nguồn nước Vàng Danh. Ông Kha mỉm cười chua chát khi nhắc đến câu mà người dân thị xã Uông Bí nói khôi hài thời kỳ đó:  "Chất thải Vàng Danh thành canh Hải Phòng".

Ông Nguyễn Tiến Phượng, phó giám đốc Công ty than Vàng Danh, thừa nhận hiện nay nước thải không qua xử lý của mỏ vẫn thải ra suối Vàng Danh, cùng với nước thải của các mỏ khác như Vietmindo, Uông Bí, Nam Mẫu và một chợ khu dân cư cán bộ công nhân các mỏ than khu vực Vàng Danh khiến con suối này ô nhiễm nghiêm trọng.

Vào mùa khô và những ngày không mưa, lòng suối ít nước và lượng chất rắn lơ lửng trong nước rất cao. Báo cáo của Phòng Tài nguyên - môi trường thị xã Uông Bí cho thấy các thông số của các mẫu nước lấy ở khu vực này đều đạt ở mức cao, gấp hàng trăm lần so với Tiêu chuẩn VN cho phép; nếu so sánh với tiêu chuẩn nước cấp sinh hoạt thì nước ở thị xã Uông Bí có độ đục rất lớn, gấp hàng chục lần mức độ cho phép.

Ông Phượng cho hay ngay cả gia đình ông hiện đang cư ngụ ở thị xã Uông Bí cũng chỉ dám dùng nước của Nhà máy nước Lán Tháp để giặt giũ chứ không uống được. Người dân thị xã Uông Bí hiện nay chủ yếu ăn uống bằng nước mưa hoặc sắm bể lọc nước rất tốn kém. Hiện tại, để đối phó với tình trạng thiếu nước sinh hoạt của thị xã Uông Bí, tỉnh Quảng Ninh đã đầu tư xây dựng Nhà máy nước Đầm Mây công suất 3.500m3/ngày đêm nhưng chỉ đủ dùng cho 1/3 dân số của thị xã.

Vận chuyển than trên các tuyến đường của thị xã Uông Bí gây ô nhiễm nặng, nồng độ bụi quá tiêu chuẩn cho phép khiến cả con đường nhuốm màu đen-Ảnh: Đ.H.LỰC

Những con đường đen

Lãnh đạo Công ty than Vàng Danh thừa nhận các hoạt động khai thác than những năm trước đây không có bài bản, kế hoạch về tác động môi trường nên khi khai thác xong các công trường không chú ý đến việc hoàn nguyên. Do vậy, lớp phủ thực vật của các khu mỏ than chưa được hồi phục, vật chất trên những sườn núi bở rời, quá trình phá hủy và vận chuyển vật chất xảy ra mạnh... Các khối trượt lở đất ven sườn thung lũng cùng các bãi thải ven lòng suối đã tạo điều kiện cho sự hình thành các trận lũ quét, lũ bùn đá gây thiệt hại nghiêm trọng. Tại khu vực suối Cánh Gà, một số nhà dân hiện nay đã nằm ngay trong phạm vi dòng chảy không an toàn mà trước đây họ vẫn sống yên ổn.

Phòng Tài nguyên - môi trường thị xã Uông Bí vừa phối hợp với Trường đại học Khoa học tự nhiên Hà Nội khảo sát môi trường thị xã Uông Bí cho thấy lượng bụi do sản xuất than ở khu vực phường Vàng Danh là 750-800 tấn bụi/năm. Tổng lượng bụi do sản xuất than, hoạt động giao thông vận chuyển than tại thị xã Uông Bí khoảng 1.900-2.200 tấn/năm. Nồng độ bụi trung bình thường vượt tiêu chuẩn cho phép 2-3 lần, thậm chí vượt đến 10 lần vào những ngày trời hanh khô.

Ông Nguyễn Tiến Dũng, phó trưởng Phòng Tài nguyên - môi trường thị xã Uông Bí, bức xúc cho biết thị xã Uông Bí có rất nhiều con đường đen: cây đen, tường nhà đen vì bụi than, mặt đường quanh năm suốt tháng có màu đen là lẽ đương nhiên nhưng ẩm ướt lép nhép quanh năm vì được tưới nước...

Khu vực dọc hai bên đường tàu hỏa và ôtô chở than từ khu mỏ Vàng Danh về trung tâm Uông Bí và cảng Điền Công được mệnh danh là con đường đen có nồng độ bụi trong không khí trung bình 24g là khá lớn, các chuyên gia đo được nồng độ bụi gấp 10 lần tiêu chuẩn cho phép. Ông Dũng cho hay ông là đại biểu Hội đồng nhân dân thị xã Uông Bí, khi tiếp xúc cử tri, điều ông ghi nhận sâu sắc nhất là kỳ họp nào người dân cũng phản ảnh bức xúc về môi trường.

Người dân thị xã Uông Bí còn phải chịu đựng tiếng ồn quá lớn do hoạt động khai thác than. Theo khảo sát của Phòng tài nguyên - môi trường thị xã, hầu hết các điểm khai thác tại các mỏ than trên địa bàn thị xã Uông Bí đều có độ ồn vượt tiêu chuẩn cho phép. Khu dân cư ven quốc lộ 18 còn phải chịu đựng độ ồn đến đinh tai nhức óc. Từ khi TKV đẩy mạnh năng lực khai thác các mỏ, các hoạt động vận chuyển ngày càng nhộn nhịp hơn khiến nhiều tuyến đường của thị xã trở nên quá tải.

Ông Nguyễn Văn Kha phàn nàn: "Mấy năm gần đây TKV hạn chế không cho xe vận chuyển than trên đường phố mà chỉ cho chạy ở đường công vụ ở những giao lộ cắt quốc lộ 18, xe vận chuyển than hạng nặng ngày đêm vẫn gầm rú đinh tai nhức óc. Bụi mù mịt, người dân vùng này hiếm khi dám mặc áo trắng ra đường!".

ĐỖ HỮU LỰC

______________________________________

Ở thị xã Cẩm Phả và thành phố Hạ Long, toàn bộ hệ thống nước ngầm đã bị ô nhiễm gần chục năm nay. Toàn bộ nước và chất thải lỏng từ khai thác than ở vùng này đều tống thẳng ra sông suối.

http://diaoc.tuoitre.com.vn/Tianyon/Index.aspx?ArticleID=326123&ChannelID=450

Chủ tịch Tập đoàn Than - khoáng sản Đoàn Văn Kiển: “Tôi không vơ vét cho mình”

TT - "Nghỉ hưu là nhẹ gánh, hết sức ép". Ông Đoàn Văn Kiển nói vậy khi đang ngồi trong chiếc lán dã chiến được lập lên để cứu hộ bốn  công nhân Công ty Than Hòn Gai đang bị kẹt trong hầm. Ông Kiển nói:

Không phải ai cũng dám quyết Ông Đoàn Văn Kiển - Ảnh: Đ.H.L. "Có phải lãnh đạo nào cũng mạnh dạn quyết đâu, có chuyện gì họ đưa về cho chuyên viên làm. Cơ chế hiện nay tôi xin cấp phép khai thác thì ông này bảo thế này, ông kia bảo thế kia. Xin chuyển đổi trữ lượng theo tiêu chuẩn mới thôi, ông thì bảo phải xong vấn đề này mới chuyển, ông thì lại nói khác... Các thủ tục đó mất cả năm trời. Ngay như đề án khai thác bể than đồng bằng sông Hồng, quy trình là Chính phủ ra quyết định yêu cầu, chúng tôi trình lên Chính phủ, nhưng cũng có ý nói như thế là bỏ qua chỗ này chỗ khác. Đấy, chỉ một chuyện nhỏ như thế cũng vướng...". Ông ĐOÀN VĂN KIỂN

- Cái ghế chủ tịch HĐQT của Tập đoàn Than - khoáng sản (TKV) là cái ghế nóng chứ không phải bình thường như ở các tập đoàn, tổng công ty khác, có thể nói là ghế điện cũng đúng! Đấy, ngồi đây trực cứu anh em công nhân kẹt dưới lò các anh mới thấy cái chất, cái phong cách của người thợ lò.

Tất cả mọi người đều gần gũi, thương và vì lợi ích của nhau, khi gặp nạn không cần gọi đều có mặt ứng cứu. Cái phong cách mà chúng tôi mang trong mình là cái chất đó, nó thật lòng, nhiệt huyết. Tôi mang bản chất người thợ mỏ. Tôi làm TKV vì cái chung, đảm nhiệm cương vị không phải vơ vét cho riêng mình.

* Vậy tại sao ông không đấu tranh để ở lại?

- Từ khi có tin tôi gửi đơn xin nghỉ hưu sớm, không chỉ thợ mỏ mà con em của họ suốt mấy hôm nay đã nhắn tin, gọi điện hỏi han. Về phần mình, tôi cũng đã báo cáo hết rồi. Tôi không đòi ở lại vì như thế người ta có thể nghĩ tôi tham quyền cố vị.

* Lý do ông đưa ra khi xin nghỉ hưu sớm là gì? Ông từng nói cả hai lần ông bị kỷ luật trước đây đều do ông quyết đoán và dù bị kết luận sai phạm nhưng sau đó kết quả lại là làm lợi cho đơn vị. Lần này ông có nhận lỗi gì không?

- Đơn nghỉ hưu tôi gửi các cơ quan chức năng, họ còn đang xem xét. Tuy nhiên, tôi không nói tôi không hề có khuyết điểm gì. Tôi cũng không bao giờ nghĩ có lỗi rồi phải cố đề nghị để người ta bỏ qua. Nhưng quan điểm là phải rõ ràng, có công thì thưởng, có lỗi thì phạt. Cái quan trọng là phải đánh giá công thế nào để thưởng cho đúng và đánh giá lỗi thế nào để phạt cho đúng.

* Là lãnh đạo, ông đánh giá thế nào về cơ chế hiện nay? Phải chăng nhiều khi muốn làm nhanh, hiệu quả thì lại vướng cơ chế, cố làm thì vi phạm?

- Làm lãnh đạo bây giờ khó lắm. Hệ thống pháp luật của VN chưa đầy đủ. Không phải lúc nào luật đặt ra cũng phù hợp với cuộc sống, nên đôi khi phải vận dụng. Người thiện chí nói đó là đáng quý, còn không thì khó. Lãnh đạo cứ vo tròn chỉ sướng mình thôi, họ thường được ngồi lâu hơn.

Đây (chỉ giám đốc Công ty Than Hòn Gai), ông này khi lên cũng có nhiều đơn thư khiếu nại nhưng bản thân ông phải vượt qua cái đó để làm. Anh làm lãnh đạo thì phải vượt qua những chuyện thị phi, để chứng minh mình bằng hiệu quả kinh doanh, việc làm, nâng cao đời sống người lao động. Ai không dám làm vì cái chung, không có hiệu quả công việc, chúng tôi thay ngay và sẽ thay rất nhanh. Bởi vì sau lưng anh là cả ngàn cán bộ công nhân viên và gia đình họ.

* Vậy ông tự đánh giá thời gian làm lãnh đạo của mình, ông đã làm được việc gì và chưa làm được việc gì?

- Việc đánh giá tôi, xin hỏi những người thợ mỏ. Thời kỳ tôi làm, ngoài những động viên cảm động của thợ mỏ, tôi cũng nhận được rất nhiều đe dọa khi chống than lậu. Hay như việc khai thác bôxit vừa rồi cũng bị đe dọa cả bằng văn tự. Còn nếu được làm lại, tôi sẽ không làm y như cũ. Tất nhiên sẽ không có thỏa hiệp nhưng sẽ tránh đi một số cái có thể gây ảnh hưởng không tốt.

* Đã có nhiều ý kiến cho rằng có chuyện anh em ông cất nhắc nhau...

- Đâu đó trong nội bộ cũng có người không tán thành tôi, không thể thống nhất 100% được. Nhưng tôi quyết là dựa trên lợi ích của đại đa số người lao động.

* Nếu được cho nghỉ hưu sớm, ông có tiếc gì không?

- Cá nhân tôi về hưu thì nhẹ nhàng, thảnh thơi đi nhiều. Hết áp lực. Khi làm việc, áp lực luôn đến từ bốn phía, áp lực ngày đêm. Áp lực từ chuyện khai thác than trái phép, áp lực từ quan hệ với địa phương, rồi chuyện an toàn cho công nhân, đảm bảo an ninh năng lượng cho đất nước và các vấn đề khác nữa...

Trong những chuyện đó, áp lực lớn nhất là từ hầm lò, trước bao nhiêu cái người ta xâu xé. Nhưng vẫn tiếc còn rất nhiều việc mình chưa làm được, còn nợ người thợ mỏ nhiều việc. Tôi luôn ấp ủ làm sao phải làm cho đời sống người thợ mỏ tốt hơn, điều kiện làm việc an toàn hơn. Những cái này bây giờ đã khá hơn nhưng vẫn còn nhiều việc phải làm. Nếu về hưu, tôi cũng sẽ gắn bó với mỏ nhưng bằng cách khác.

CẦM VĂN KÌNH - ĐỖ HỮU LỰC

http://www.tuoitre.com.vn/Tianyon/Index.aspx?ArticleID=340405&ChannelID=3

Mỏ than sông Hồng: Hãy đặt vấn đề môi trường lên trên

Các bạn thử tưởng tượng mình sẽ ra sao nếu một buổi sáng thức dậy trước của nhà là những máy xúc, ôtô chở hàng chục tấn than đang chạy ầm ầm trên đường làng, ngõ xóm, bụi bay mù mịt, nhà cửa rung chuyển vì xe, vì nổ mìn ngầm trong lòng đất, cảnh quan, môi trường bị phá vỡ? (Lê Khanh)
> Năm 2010 khai thác thử nghiệm mỏ than sông Hồng / Mở bể than 210 tỷ tấn, sụt lún là đáng lo ngại

Là người không có chuyên môn về khai thác mỏ nhưng tôi sống và làm việc ở vùng mỏ Quảng Ninh hơn 40 năm. Tôi chỉ đưa ra một số hình tượng mà tôi đã trực tiếp chứng kiến trong nhưng năm ở vùng mỏ cho các bạn thấy về khai thác than và vấn đề môi trường hiện nay.

Quảng Ninh là cái nôi của ngành khai thác than mang lại hiệu quả cả về kinh tế và xã hội, nuôi sống hàng chục vạn thợ mỏ, góp phần không nhỏ vào công cuộc xây và đổi mới nền kinh tế đất nước. Trong những năm tháng chống Mỹ, chúng tôi đi trong những cánh rừng già của những địa danh Mông Dương, Khe Chàm, Đồng Mỏ, Dương Huy, Khe Hùm... với các loại cây gỗ quý như đinh, lim, sến, dẻ và bạt ngàn rừng tre già .... Nhưng bây giờ không thể tìm thấy vết tích của những cánh rừng này.

Nhìn từ trên cao xuống vùng Cẩm Phả, Hạ Long, chỉ thấy màu loang lổ của những quả đồi bị đào bới, gọt đẽo nham nhở, màu đỏ của đất như màu máu của thiên nhiên đã chảy; các khu vực dân cư thì phủ kín một màn sương bụi, nhà cửa vừa lau chùi xong đã phủ một lớp bụi không thể tưởng tượng nổi. Bệnh chủ yếu của người vùng mỏ là viêm họng mãn, viêm xoang, phổi, bụi phổi. Đi vào những khu dân cư như Cẩm Phú, Cẩm Thịnh, Mạo khê, Cao Xanh, Hà Khánh... thì lúc nào cũng tưởng như có mưa. Đó là vì người dân tự phun nước ra đường để ngăn bụi. Có nhà còn mang ghế chắn phần đường trước cửa nhà mình để hạn chế tốc độ xe chở than đi qua hất bụi vào nhà.

Trong những năm qua, ngành than, Quảng Ninh đã có nhiều cố gắng nhằm hoàn nguyên môi trường, tạo cảnh quan hạn chế tác động của ô nhiễm hiện nay nhưng tôi chắc là hàng trăm năm nữa cũng không thể trở lại như ngày xưa mà thế hệ chúng tôi đã thấy.

Hiện nay, Quảng Ninh đang phải xây dựng các đề án môi trường nhằm quy hoạch lại ngành khai thác để chuyển hướng cơ cấu nền kinh tế theo hướng có hàm lượng chất xám cao và theo hướng du lịch dịch vụ, thương mại. Đồng bằng sông Hồng là nơi có mật độ dân cư tập trung đông nhất khu vực phía Bắc. Hiện nay về cơ cấu, các tỉnh này đang phát triển rất tốt các khu công nghiệp, tạo môi trường thuận lợi về lao động và kinh tế xã hội. Nếu quy hoạch tốt hơn nữa về cơ cấu kinh tế cho các tỉnh này thì đồng bằng sông Hồng cùng vùng duyên hải phía Bắc sẽ là động lực kinh tế của cả khu vực. Theo tôi, ta cần tập trung vào phát triển loại hình kinh tế có chất lượng cao, đi đôi phát triển dịch vụ, thương mại và du lịch như Ma cao, Hong Kong...

Các bạn thử tưởng tượng mình sẽ ra sao nếu một buổi sáng thức dậy trước của nhà là những máy xúc, ôtô chở hàng chục tấn than đang chạy ầm ầm trên đường làng, ngõ xóm, bụi bay mù mịt, nhà cửa rung chuyển vì xe, vì nổ mìn ngầm trong lòng đất, cảnh quan, môi trường bị phá vỡ?

Mong các nhà khoa học, quản lý trước khi quyết định một vấn đề lớn hãy rút ra các bài học từ những ảnh hưởng trực tiếp hiện nay đang vấp phải của ngành khai thác mỏ.

Lê Khanh (Quảng Ninh)

http://tin360.net/Ban-doc-viet/Mo-than-song-Hong-Hay-dat-van-de-moi-truong-len-tren-36685.html

Hậu quả nào khi khai thác bể than sông Hồng?

SGTT - Bể than đồng bằng sông Hồng (ĐBSH) được các nhà địa chất dự báo có trữ lượng tới 210 tỉ tấn (gấp khoảng 30 lần bể than Quảng Ninh), có diện tích trải dài khoảng 2.500km², bao trùm các tỉnh: Hưng Yên, Nam Định, Thái Bình, vẫn nằm yên trong lòng đất. Do nhu cầu tiêu thụ than, tập đoàn Than – khoáng sản Việt Nam (TKV) đã thành lập công ty Năng lượng sông Hồng để tiến hành các hoạt động thử nghiệm công nghệ, thăm dò trữ lượng bể than này. Trả lời phỏng vấn báo Sài Gòn Tiếp Thị, tiến sĩ Nguyễn Thành Sơn, giám đốc công ty Năng lượng sông Hồng, cho biết:

TS Nguyễn Thành Sơn, giám đốc công ty Năng lượng sông Hồng trực thuộc TKV

Nguồn cung ứng than hiện có đang tiến dần đến giới hạn. Cung cầu than đã mất cân đối. Bể than Quảng Ninh không còn đủ, thì chỉ còn cách nhập than mà thôi. Theo tính toán, sau năm 2025, cung than chỉ bằng một nửa cầu. Tất cả các dự án nhà máy nhiệt điện chạy than hiện nay đều trông vào than Quảng Ninh. Vừa qua, các tập đoàn điện lực, dầu khí đã đi đàm phán tìm nguồn nhập khẩu, nhưng đều thấy khả năng nhập được là rất khó. Chưa có chỗ nào họ đảm bảo cung cấp than cho mình cả, nhất là đảm bảo ổn định 30 – 40 năm. Trong khi đó, ta có một bể than lớn ở ĐBSH như vậy, nên tập đoàn TKV đặt vấn đề phát triển bể than này.

TKV đã tiến hành thăm dò? Thông tin trữ lượng 200 – 210 tỉ tấn ở bể than này có căn cứ không, thưa ông?

Công tác khoan thăm dò địa chất của mình còn rất sơ sài. Mới khởi đầu một ít ở Hưng Yên, chứ Thái Bình và Nam Định chưa có lỗ khoan nào cả. Thực ra, 200 hay 210 tỉ tấn chỉ là tài nguyên dự báo. Đó là các nhà địa chất họ đánh giá. Nếu chuyển được 1/3 số đó, tức là khoảng 65 tỉ là hạnh phúc lắm rồi. Nhưng muốn biến tài nguyên thành trữ lượng, thì phải khoan thăm dò thêm. Từ trước đến nay, ta có khoảng 100 lỗ khoan thăm dò về than, nhưng vẫn là quá ít. Nhu cầu khoan cần khoảng hơn 4.100 lỗ. Khả năng có than là có, nhưng công nghệ khai thác thế nào phải thử nghiệm.

Bể than ĐBSH nằm trọn trong một vùng đất nông nghiệp trù phú, đông dân cư và nhiều công trình xây dựng, kiến trúc lớn… Việc thăm dò, khai thác sẽ không tránh khỏi có những tác động lớn?

Về mặt lý thuyết, công nghệ ngày nay cho phép khai thác được mà vẫn đảm bảo hạn chế những tác động tiêu cực về môi trường, xã hội... Nhưng thực tế thế nào, vẫn phải thử nghiệm, nên yêu cầu cao nhất hiện nay là: thử nghiệm để xác định xem công nghệ nào thì khai thác được. Thủ tướng đã giao cho TKV thử nghiệm công nghệ và thăm dò. Có hai loại hình công nghệ có thể áp dụng vào đây là: công nghệ khai thác hầm lò và công nghệ khí hoá than ngầm. Khai thác hầm lò thì giống như ở Quảng Ninh, nhưng sâu hơn và khó hơn. Quảng Ninh có thể làm hầm đi ngang vào, nhưng ở đây phải làm giếng đứng lên. Nông nhất cũng 150m. Công nghệ khai thác khí hoá than nhiều nước đã áp dụng thành công nhưng mới mẻ với Việt Nam!

Nhiều ý kiến đang nghiêng về công nghệ khí hoá than?

Các nước trên thế giới coi trọng công nghệ này, đặc biệt Ấn Độ đang triển khai, nếu thành công, họ đưa vào khai thác hàng chục tỉ tấn. Ở Úc, tháng 4 năm nay họ đã khởi công một dự án khí hoá than ngầm kết hợp với sản xuất dầu diesel. Nhưng môi trường trong khai thác than cần phải quan tâm trước. Môi trường ở đây là liên quan đến đất canh tác, đất trồng lúa, đất thổ cư, tức là phải giữ được quỹ đất bên trên, không ảnh hưởng.

Vấn đề không làm biến dạng mặt đất là cái phải quan tâm, vì nếu không, nó ảnh hưởng cả đến nước, nước mặt, nước ngầm là những vấn đề cực kỳ khó. Việc khoan thăm dò hiện nay cũng là tiền đề để đánh giá tác động về môi trường. Mỗi loại công nghệ có nhiều phương án khác nhau để tránh ảnh hưởng tới mặt đất. Hiện nay mới làm thủ tục để triển khai, công ty mới ký các hợp đồng liên doanh với các đối tác như Trung Quốc, Úc, Mỹ, Nhật.

Đây là dự án đặc biệt lớn, nên sẽ phải trình Quốc hội thông qua về chủ trương và kế hoạch triển khai?

Chắc chắn là phải làm, vì đây không chỉ là dự án có quy mô lớn, mà cả tính chất phức tạp của nó. Phức tạp về khoa học công nghệ, về môi trường, sinh thái… địa bàn triển khai lại quá rộng. Nên phải có đề án, đề án thông qua lại phải có quy hoạch chi tiết và đánh giá tác động môi trường. Đề án đã được trình lên Thủ tướng và Thủ tướng giao cho bộ Công thương thẩm định. Sau đó, Chính phủ sẽ trình ra uỷ ban Thường vụ Quốc hội, rồi khi có báo cáo chi tiết, các đánh giá tác động về môi trường, thì trình ra Quốc hội. Song song với quá trình ấy, phải triển khai khoan thăm dò, thử nghiệm công nghệ. Chính phủ mong muốn hai khâu này xong sớm, nếu không, đề án chỉ nằm trên giấy.

Hiện nay đề án đã gửi đi lấy ý kiến đánh giá, góp ý của các bộ ngành. Vậy ý kiến chung của các bộ như thế nào?

Phần lớn các bộ đã có ý kiến rồi. Về sự cần thiết, các bộ đều đồng ý, nhưng ý kiến chung đều xoay quanh vấn đề bảo vệ mặt đất và nguồn nước, lúa cho ĐBSH, lựa chọn giữa an ninh lương thực và an ninh năng lượng thế nào. Trong đề án, tập đoàn TKV – chủ đầu tư cũng đã có ý thức, đề cập sâu cái đấy, để sau này, có các phương án chi tiết hơn. Diện tích chiếm đất trồng lúa trong vùng dự án sẽ không đáng kể, sợ nhất là nó ảnh hưởng đến nước và gây lún sụt mặt đất.

Quy trình cơ bản của công nghệ khí hoá than. Đồ hoạ: Hồng Nguyên

Trong các đối tác mà TKV đã ký kết văn bản hợp tác cho việc khoan, thăm dò, những đối tác nào sẽ được ưu tiên lựa chọn mời tham gia?

Đang để ngỏ hết tất cả. Chúng tôi làm việc với tất cả các đối tác Mỹ, Úc, Nhật, Ba Lan, Trung Quốc… vì vùng bể than rất rộng, bao nhiêu đối tác cũng không đủ. Mỗi đối tác có thế mạnh riêng như Úc rất mạnh về công nghệ khí hoá than ngầm, cả về tài chính; Ba Lan có một tập đoàn rất mạnh về công nghệ khai thác hầm lò. Đặc biệt Trung Quốc có khả năng khai thác đến 3 tỉ tấn/năm – 90% bằng khai thác hầm lò, công nghệ khai thác của họ tương đối đa dạng, nên chúng tôi có mời tham gia thăm dò, khai thác bể than ĐBSH.

TKV đã mời cơ quan phản biện nào cho đề án? Những ý kiến phản biện đề án này trong dư luận, giới nghiên cứu… sẽ gay gắt như dự án khai thác bauxite?

TKV đã mời trường đại học Mỏ địa chất và hội liên hiệp Khoa học kỹ thuật Việt Nam để phản biện cho đề án. Tôi không cho là những ý kiến phản biện sẽ gay gắt về môi trường như dự án bauxite. Nhưng có thể sẽ có nhiều ý kiến về công nghệ khai thác.

Mạnh Quân (thực hiện)

http://www.sgtt.com.vn/detail29.aspx?newsid=55091&fld=HTMG/2009/0804/55091

Khai thác bể than đồng bằng Sông Hồng: 18 vạn hộ dân ảnh hưởng

Giadinh.net - Ngày 23/9, Hội đồng thẩm định - Bộ Công Thương đã nghe các đề xuất của Tập đoàn Than và Khoáng sản Việt Nam về việc khai thác bể than Đồng bằng sông Hồng.

Dự báo cho thấy bể than này có trữ lượng khoảng 210 tỷ tấn, gấp 20 lần trữ lượng than Quảng Ninh. Tầm khai thác ở độ sâu từ 600 đến 1.200m, nằm chủ yếu dọc hai bên sông Hồng trải dài từ Hưng Yên đến Thái Bình. Hội đồng thẩm định đánh giá tốt thông tin mà Tập đoàn Than và Khoáng sản đưa ra, đồng thời thống nhất sẽ trình Bộ Công Thương, để Bộ trình Chính phủ cho ý kiến về khai thác. Nếu được khai thác, diện tích đất đai khoảng 3.500 km² và cuộc sống của 180.000 hộ dân  sẽ bị ảnh hưởng. 

 

NT

http://giadinh.net.vn/home/20090925074925289p0c1002/khai-thac-be-than-dong-bang-song-hong-18-van-ho-dan-anh-huong.htm

Lình xình chuyện kỷ luật ông Đoàn Văn Kiển

Mạnh Quân

SGTT – Một số nguồn tin cho biết, ngày 30.9 ông Đoàn Văn Kiển, bí thư Đảng uỷ, chủ tịch hội đồng quản trị (HĐQT), tập đoàn Than – khoáng sản Việt Nam (TKV) đã chính thức có đơn xin thôi chức và nghỉ hưu, và đề nghị của ông đã được lãnh đạo Chính phủ chấp thuận. Tuy nhiên, trả lời báo chí tại cuộc họp báo về nội dung phiên họp thường kỳ Chính phủ tháng 9, ông Nguyễn Xuân Phúc, chủ nhiệm văn phòng Chính phủ lại cho biết, đến ngày 1.10, ông vẫn chưa nhận được đơn do ông Kiển gửi để báo cáo Thủ tướng Chính phủ. Điều gì đang xảy ra? Những thông tin chưa rõ ràng này càng khiến nhiều người băn khoăn là vì sao gần một tháng, sau khi uỷ ban Kiểm tra Trung ương Đảng đã công bố kỷ luật cảnh cáo về Đảng và đề nghị ban cán sự Đảng của Chính phủ kiến nghị Chính phủ cho ông Kiển thôi chức, đến nay ban cán sự Đảng vẫn chưa đi đến quyết định nào?

Trong khi đó thì, ngày 28.9 lãnh đạo Bộ Công thương đã có buổi họp tại tập đoàn TKV với thành phần gồm 15 người, trong đó có lãnh đạo tập đoàn, đại diện công đoàn, bí thư đoàn thanh niên, các trưởng, phó ban… để lắng nghe ý kiến của "cơ sở" về hình thức kỷ luật thế nào cho hợp lý với ông chủ tịch tập đoàn đương chức. Một thành viên dự họp cho biết, đại đa số ý kiến phát biểu đều nhắc đến những công lao, đóng góp của ông chủ tịch tập đoàn cho ngành than và đề xuất cho ông Kiển tiếp tục lãnh đạo ngành cho đến khi nghỉ hưu vào đầu năm sau.

Các cán bộ lãnh đạo, các trưởng phó ban của TKV… có "lời hay ý đẹp" để tạm biệt người lãnh đạo trong nhiều năm của mình cũng là chuyện thường tình. Chính ông Đoàn Văn Kiển, khi trả lời phỏng vấn báo chí gần đây vẫn lấy làm tự hào về những điều mà ông, một người đi lên từ chức vụ gần như thấp nhất đến cao nhất trong ngành, đã làm được. Nào là kiên quyết chống than lậu, tận dụng cơ hội mua xe giá rẻ bên Hàn Quốc, tiết kiệm hàng chục triệu USD, nào là bán bã sít tận dụng mang lợi nhuận về cho tập đoàn… Mới đây, ông còn nói: "Thật lòng, cả đời tôi lo chuyện phát triển ngành than. Chứ cá nhân tôi, mình ăn bao nhiêu đâu, một cái nhà thì cũng có rồi. Tôi nói thẳng là như thế, đâu cần phải tham lam chuyện này chuyện kia".

Có thể, trong cả một thời kỳ dài đứng đầu ngành than, từ khi làm tổng giám đốc tổng công ty Than đến chủ tịch hội đồng quản trị TKV, ông Kiển đã làm được một số việc cho ngành than, cho Nhà nước. Nhưng nếu nhìn vào di sản mà ông sẽ để lại cho người kế nhiệm thì ai đó lên thay ông hẳn sẽ phải lấy làm e ngại. Trong những nguồn tài nguyên lớn của quốc gia mà TKV đang nắm giữ thì trước nay than vẫn là nguồn tài nguyên lớn nhất nhưng nó lại đang nhanh chóng đi tới chỗ cạn kiệt do ồ ạt xuất khẩu hàng chục triệu tấn, cả chính ngạch và tiểu ngạch để rồi sắp tới, từ năm 2013, nước ta phải đi nhập khẩu than. Môi trường khai thác nhiều nơi bị ô nhiễm nghiêm trọng. Hệ thống cơ sở hạ tầng khai thác còn nhiều vấn đề nên hàng năm, tai nạn khai thác mỏ vẫn liên tiếp xảy ra…

Và có cần nhắc lại những sai phạm chính của ông mà uỷ ban Kiểm tra Trung ương đã kết luận? Chẳng hạn: thứ nhất, buông lỏng quản lý, thiếu kiểm tra đôn đốc các đơn vị thành viên trong việc quản lý, khai thác, tiêu thụ than, dẫn tới tình trạng khai thác than trái phép trong thời gian dài. Hậu quả là từ năm 2005 – 2008, hơn 18 triệu tấn than khai thác lậu, không rõ nguồn gốc được xuất khẩu chủ yếu bằng đường tiểu ngạch sang Trung Quốc. Thứ hai, vi phạm nguyên tắc tập trung dân chủ khi trực tiếp ký quyết định (không báo cáo HĐQT tập đoàn TKV phê duyệt) cho công ty cổ phần đầu tư thương mại & dịch vụ (nơi em ruột ông Kiển là Đoàn Văn Thức làm phó giám đốc sản xuất, kinh doanh) khai thác than không có giấy phép trong khu vực quản lý của các mỏ thuộc TKV. Thứ ba, vi phạm quy định của Chính phủ (nghị định 16/NĐ-CP, ngày 7/2/2005) về quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình, thiếu trách nhiệm gây thiệt hại kinh tế gần 78 tỉ đồng cho TKV do ký kết, thực hiện một hợp đồng, tạo điều kiện cho công ty cổ phần phát triển công nghiệp Quảng Ninh (IDICO) khai thác tận thu than không đúng quy định.

Kỷ luật cảnh cáo về Đảng và đề nghị cho ông thôi chức của uỷ ban Kiểm tra Trung ương đưa ra có vẻ như chưa làm ông Kiển tâm phục, khẩu phục; nhưng với uỷ ban Kiểm tra Trung ương và những người biết chuyện, thì mức kỷ luật đó là đã có xem xét đến "cống hiến" của ông cho ngành than, cho Nhà nước. Hơn nữa, ông Kiển từng bị kỷ luật cảnh cáo về mặt Đảng mà không phải chịu kỷ luật nghiêm khắc nào về chính quyền và nếu lần thứ hai này vẫn như thế thì rõ ràng rất khó thuyết phục. Ông Nguyễn Đình Phách, phó chủ nhiệm uỷ ban Kiểm tra Trung ương ví: như trong bóng đá, hai thẻ vàng lẽ ra phải thành một thẻ đỏ. Cần nhắc lại, một số cán bộ cao cấp của Nhà nước từng là uỷ viên Trung ương Đảng bị kỷ luật ở mức cảnh cáo về Đảng như ông Võ Thanh Bình, nguyên bí thư tỉnh uỷ kiêm chủ tịch HĐND tỉnh Cà Mau hay ông Đào Đình Bình, cựu bộ trưởng Giao thông vận tải đều bị cho thôi chức về chính quyền ngay sau đó. Cho nên, nói như ông Phách, được như ông Kiển đã là phúc cho ông ấy.

M.Q.

http://www.sgtt.com.vn/Detail23.aspx?ColumnId=23&newsid=57624&fld=HTMG/2009/1001/57624

Tôi xin từ bỏ vị trí vì nhận ra trách nhiệm người đứng đầu

(Dân trí) - Liên quan tới việc ông Đoàn Văn Kiển, Chủ tịch TKV bị kỷ luật và có đơn gửi Thủ tướng xin nghỉ hưu, PV Dân trí đã có cuộc trao đổi với ông Kiển xung quanh vụ việc này.
 >>  Chủ tịch tập đoàn Than - Khoáng sản xin nghỉ hưu

Xin hỏi ông có chịu sức ép nào không trong việc xin từ chức?

Sức ép với tôi là rất lớn, những rủi ro mang tính chất công việc rất nặng nề. Về nghề thì rủi ro cao hơn nghề khác, sự vất vả của công nhân, cán bộ lãnh đạo…có nhiều người đã hy sinh vì nghề nghiệp.

Việc xin từ bỏ vị trí đương nhiệm hiện nay, tôi đã đề đạt nguyện vọng từ trước đó, khi tôi nhận ra đó là trách nhiệm của người đứng đầu một Tập đoàn.

Trở lại những sai phạm tại TKV trong thời gian qua, ông thấy trách nhiệm của người đứng đầu Tập đoàn như thế nào?

Nếu để xảy ra vi phạm trong lĩnh vực mình phụ trách thì rõ ràng người đứng đầu phải chịu trách nhiệm. Tôi chịu trách nhiệm trước Chính phủ, còn người đứng đầu các công ty, đơn vị thành viên phải chịu trách nhiệm trước Tập đoàn.

Về xử lý sai phạm, nội bộ Tập đoàn cũng đã họp bàn xem xét cho thôi việc và cảnh cáo một số Giám đốc thời gian vừa qua. Việc xử lý phải rõ ràng, quan trọng nhất là mức độ xử lý thế nào để người bị xử lý cảm thấy thỏa đáng…

Ông có nghĩ rằng, nhân chuyện ông bị kỷ luật đảng lần thứ 2, những sai phạm của TKV mới được "đưa ra ánh sáng"?

Cũng không phải như thế, có những chuyện sai phạm đã xảy ra từ trước, thậm chí 10 năm trước cũng có, bây giờ họ nhắc lại rồi "thêm mắm thêm muối" vào. Điều tôi mong muốn là chúng ta nên nhìn thẳng vào sự thật vào đúng thời điểm. Trong quá trình sản xuất kinh doanh, bất cứ tổ chức, đơn vị nào cũng có thể xảy ra khuyết điểm.

Được biết, TKV đã  tổ chức họp bàn để giải quyết việc liên quan đến thông tin ông "bao sân" cho em trai mình?

Việc xử lý kỷ luật để bùng phát tình trạng khai thác kinh doanh "than lậu" là từ đầu năm 2008, lỗi này có từ trước nhưng do độ trễ của nó nên bây giờ mới kỷ luật. Sau khi sự việc xảy ra, TKV đã triển khai nhiều biện pháp để xử lý rồi.

Về kỷ luật đảng, Ủy ban kiểm tra trung ương đã làm, tôi đã báo cáo rồi còn xử lý như thế nào là quyết định của Ủy Ban kiểm tra. Hơn nữa, việc tôi bị kỷ luật không liên quan gì đến em trai tôi (một công ty thành viên thuộc TKV - PV). Quyền gán ghép thuộc về người ta… việc này tôi không bình luận thêm. Nếu có sai phạm trong lĩnh vực của mình thì em trai tôi phải chịu trách nhiệm trước pháp luật.

Ông có biết sự móc ngoặc giữa các thành viên TKV với các tổ chức, cá nhân khác để bán "than lậu" ra nước ngoài, làm thất thoát một khối lượng rất lớn tài nguyên của đất nước?

Tôi khẳng định là có chuyện móc nối nói trên, nhưng số lượng là bao nhiêu thì tôi không thể nói theo định tính được. Hiện TKV vẫn đang phối hợp với công an để xử lý những cá nhân sai phạm. TKV vẫn thường xuyên và liên tục đấu tranh để bảo vệ tài nguyên quốc gia. Tôi nói thẳng là không ở đâu tránh hết được mọi thứ…

Dư luận cho rằng, TKV vừa độc quyền trong sản xuất và kinh doanh than vừa làm công tác quản lý tài nguyên là nguyên nhân dẫn đến những sai phạm của TKV. Ông nghĩ sao về điều này?

Thứ nhất, TKV không có chức năng quản lý Nhà nước mà là tập đoàn kinh doanh. Thứ hai, TKV không độc quyền vì có cả nhà đầu tư nước ngoài, tư nhân theo chính sách Nhà nước ta kêu gọi. TKV chỉ chiếm 51% và chỉ khai thác chủ yếu các mỏ than lớn ở tỉnh Quảng Ninh mà thôi.

Còn việc điều chỉnh cơ chế quản lý, sắp xếp tổ chức là một quá trình liên tục đã 15 năm nay rồi, chứ không phải thay đổi tùy lúc, quan trọng là phù hợp với quy định pháp luật và thích ứng với môi trường kinh doanh, làm sao cho bộ máy quản lý được chặt chẽ nhất.

Xin cảm ơn ông!

Quốc Cường - Lan Hương (thực hiện)

http://dantri.com.vn/c20/s20-353813/toi-xin-tu-bo-vi-tri-vi-nhan-ra-trach-nhiem-nguoi-dung-dau.htm